Een artieste richt een VZW op, samen met haar echtgenoot en nog een ander familielid. Het sociaal doel bestond uit de realisatie, de uitvoering en de verspreiding van culturele en artistieke producties. De eigenlijke bedoeling van de artieste was, door de oprichting van een VZW, een tewerkstelling als bediende bij de VZW te realiseren, waardoor ze kon genieten van de sociale bescherming en voordelen van werknemers.

De VZW ontvangt de inkomsten van het artistieke werk van de artieste. Deze inkomsten bestonden uit opbrengsten uit optredens, opbrengsten uit de verkoop van CD’s en platen, inkomsten uit publiciteitswerk,… . De artieste kreeg vanuit de VZW een maandelijks loon. De artieste en haar echtgenoot verhuurden tevens een deel van hun woning aan de VZW tegen een riante huurprijs. Jaarlijks werd er door de VZW een aangifte in de rechtspersonenbelastingen ingediend.

De Administratie is het echter niet eens met deze werkwijze. Volgens de fiscus houdt de VZW zich bezig met activiteiten van winstgevende aard en is de VZW aldus, in toepassing van artikel 220 WIB 92, onderworpen aan de vennootschapsbelastingen. Als argumentatie haalt de fiscus onder meer aan dat de VZW volledig gecontroleerd wordt door de artieste en haar echtgenoot, die de enige daadwerkelijke leden van de VZW zijn. De echtgenoten maken trouwens ook deel uit van de Raad van Bestuur van de VZW, die gevestigd is op hun thuisadres. De inkomsten van de vennootschap spruiten nagenoeg uitsluitend voort uit prestaties van de artieste. Er kan geen enkel document voorgelegd worden waaruit blijkt dat de VZW een belangeloos doel zou nastreven. Het komt er eigenlijk op neer dat de inkomsten van de VZW praktisch integraal doorgestort worden naar de leden van de VZW onder de vorm van loon en huurgelden. Er wordt dan ook een aanslag in de vennootschapsbelastingen verstuurd.

De VZW kan zich in dit standpunt niet terugvinden en legt de zaak voor aan de Rechtbank van Eerste Aanleg te Namen. Deze volgt de visie van de Administratie. De rechter ziet geen graten in de oprichting van een VZW door meerdere artiesten om op die manier te kunnen genieten van het sociale zekerheidsstelsel van de werknemers. Maar als een VZW enkel opgericht wordt met als enige activiteit de inning van de inkomsten van één artieste, om deze inkomsten daarna door te storten naar diezelfde artieste en haar echtgenoot, dan is dit in strijd met artikel 1 van de VZW-Wet van 27 juni 1921. Deze wetsbepaling houdt in dat een VZW geen “stoffelijke voordelen” mag verschaffen aan haar leden. In voorliggend geval kan niet ontkend worden dat de VZW zich door het bezoldigen van de activiteit van één van haar enige leden, bezig houdt met verrichtingen van winstgevende aard waarvan de opbrengsten aan één of meerdere van haar leden doorgestort worden. Volgens de Rechtbank van Eerste Aanleg te Namen is dit voldoende om te besluiten tot een onderworpenheid aan de vennootschapsbelastingen.

De Administratie verstaat onder “activiteiten van winstgevende aard” niet alleen bezigheden met een winstoogmerk, maar ook verrichtingen van nijverheids-, handels- of landbouwkundige aard die zodanig vaak herhaald worden dat ze een bezigheid vormen en/of waarbij nijverheids –of handelsmethoden aangewend worden. Dat er bij deze laatste verrichtingen geen winstoogmerk aanwezig is, is van geen belang. Hebben de verrichtingen slechts op bijkomstige wijze betrekking op nijverheids-, handels- of landbouwverrichtingen, of worden er geen nijverheids –of handelsmethoden gebruikt, dan is er volgens artikel 182, 3° WIB 92 geen sprake van verrichtingen van winstgevende aard.

Sommige rechtsleer is van oordeel dat de aanwezigheid van een winstoogmerk in hoofde van de VZW of van een van haar leden geen invloed kan hebben op het fiscaal regime van de vereniging of op de vraag of de VZW onderworpen is aan de rechtspersonenbelasting, dan wel aan de vennootschapsbelasting. Andere rechtsleer daarentegen is van oordeel dat wanneer een VZW een stoffelijk voordeel verschaft aan één of meer van haar leden, deze VZW dan automatisch aan de vennootschapsbelastingen moet onderworpen worden. De rechter te Namen volgt hier duidelijk dit laatste standpunt. De Rechtbank liet wel blijken dat de uitspraak anders had kunnen zijn als de artieste zelf geen lid was geweest van de VZW.

Alle verenigingen worden door de wetgever verplicht een jaarrekening op te maken, een begroting te maken en dan ook voor te leggen ter goedkeuring aan de algemene vergadering.
Als dit louter cijfermatig gezien wordt, kan men zeggen dat het neerkomt op een overzicht van alle kosten en opbrengsten voor de komende periode.
Maar van veel groter belang is in te zien wat de impact is van de cijfers, van deze prognose van kosten, opbrengsten, middelen en de daarvoor gebruikte financieringsbronnen.

Deze reeks bestaat uit 2 sessies:

• In sessie 1 gaat de aandacht naar de opbouw en analyse van het vermogen van VZW’s.
• In sessie 2 is het de bedoeling a.d.h.v. voorbeelden van begrotingsoefeningen, te evolueren naar een werkbare boordtabel die m.b.v. een aantal basisratio’s een basis vormt voor beleidsbeslissingen i.h.v. de raad van bestuur.

Praktische informatie vindt u onder de rubriek Seminaries & Workshops.

In deze adviezen verengt de Commissie ook de toepassing en de boeking op de rekeningen “permanente financiering” zoals voorzien in het rekeningstelsel voor de VZW’s.

Inzake de investeringssubsidies werd met advies 2009/3 reeds een standpunt ingenomen inzake investeringssubsidies waarbij de toekenning en/of betaling gespreid wordt over meerdere jaren, zoals de VIPA-subsidiëring.

Indien de subsidies, schenkingen of legaten voorzien in de permanente financiering ter duurzame ondersteuning van de activiteit van de vereniging of stichting, dan dienen deze geboekt te worden in de passiefpost I. Fondsen van de vereniging. Deze permanente bron van vermogen wordt niet gespreid in resultaat genomen.

Artikel 19, § 2, 1° van het KB van 19 december 2003 definieert de inhoud van de post Fondsen van de vereniging (ter vervanging van de post Geplaatst kapitaal van toepassing bij vennootschappen) als volgt :

“Onder fondsen van de vereniging moet het totaal worden verstaan van, enerzijds, het beginvermogen, met name het vermogen van de vereniging op de eerste dag van het eerste boekjaar waarvoor de bepalingen van dit besluit gelden, en , anderzijds, de permanente financiering, met name de schenkingen, legaten en subsidies die uitsluitend bestemd zijn om duurzaam bij te dragen tot de activiteit van de vereniging.”

De commissie neemt het standpunt in dat de term “uitsluitend” een beperkende interpretatie oplegt aan het bovengenoemd artikel.

De post I. Fondsen van de vereniging moet bijgevolg voorbehouden blijven voor ontvangsten die niet beantwoorden aan het begrip kapitaalsubsidie en ook niet aan het begrip exploitatie- of interest-subsidie en die ondubbelzinnig tot doel hebben de fondsen van de vereniging of stichting permanent te vergroten, met uitsluiting van elke andere besteding.

Subsidies die bijvoorbeeld zijn verkregen met de bedoeling tot investering in vaste activa met een beperkte levensduur, dienen dus geboekt te worden onder de post Kapitaalsubsidies.

In de praktijk beperkt dit dus de boeking op “Fondsen van de vereniging” tot de ontvangst van contanten, gronden of beleggingen, waar niet op kan worden afgeschreven.

In het geval dat een subsidie, schenking of legaat, de vorm aanneemt van een kwijtschelding van een schuld, kan er een aparte rekening gecreëerd worden :

10111 Permanente financiering ontvangen door een kwijtschelding van schulden.

De openbaarmakingskosten worden jaarlijks aangepast aan het indexcijfer van de consumptieprijzen.

Het juiste bedrag dat door de vereniging of de stichting moet worden betaald, hangt af van de wijze waarop deze haar jaarrekening neerlegt. De hierna vermelde bedragen zijn exclusief btw.

De openbaarmakingskosten voor het een verbeterde jaarrekening stijgen eveneens op 1 januari 2011. Zij gaan van € 57,50 naar € 59,30.

Bron: Kosten voor de openbaarmaking van de documenten bedoeld in artikel 25 van het koninklijk besluit van 19 december 2003 betreffende de boekhoudkundige verplichtingen en de openbaarmaking van de jaarrekening van bepaalde verenigingen zonder winstoogmerk, internationale verenigingen zonder winstoogmerk en stichtingen (BS 3 december 2010, ed. 1, p. 73873).

]]> http://www.vzw-huis.be/2010/12/11/hogere-openbaarmakingskosten-voor-vzw-jaarrekeningen/feed/ 0 http://www.vzw-huis.be/2010/11/23/de-begroting-van-een-vzw/ http://www.vzw-huis.be/2010/11/23/de-begroting-van-een-vzw/#comments Tue, 23 Nov 2010 00:00:08 +0000 Dominique Berteloot http://vzw-huis.be/?p=650 De raad van bestuur van een vzw maakt samen met de jaarrekening ook steeds een begroting op voor het komende boekjaar. Beide documenten moeten in ontwerp ter goedkeuring worden voorgelegd aan de algemene ledenvergadering binnen de zes maanden na de afsluitingsdatum van het boekjaar (artikel 17, § 1 Wet op de Verenigingen en Stichtingen).

Men kan dus hoogstens werken met 6 voorlopige twaalfden. De uiterste datum mag ook vroeger, zelfs voor de start van het werkjaar (Parl.Vr. S., Vercamer 14/07/2009). Soms leggen bepaalde decretale verplichtingen ook vroegere data op.

De begroting wordt goedgekeurd door de algemene ledenvergadering van de vzw. Deze bevoegdheid kan niet gedelegeerd worden en kan haar niet afgenomen worden.

De raad van bestuur van de vereniging maakt dus de begroting op betreffende het boekjaar dat volgt op het boekjaar waarvoor de jaarrekening wordt opgesteld, en dit wordt dus ter goedkeuring overge-maakt aan de algemene ledenvergadering. Deze voorlegging van de begroting dient dus te gebeuren gedurende het boekjaar waar deze betrekking op heeft.

De statuten van de vereniging zouden mogelijks kunnen bepalen dat de raad van bestuur deze begroting opmaakt voor het begin van dat boekjaar, en dan ter goedkeuring voorlegt bij het begin van het boekjaar. Het is zeker aangewezen dat de raad van bestuur de begroting hoe dan ook voorlegt bij het begin van het betrokken boekjaar, ook als dit niet in de statuten is opgenomen.

Er is geen verplichting, tenzij anders bepaald in de statuten, dat de begroting en de jaarrekening goedgekeurd wordt in dezelfde algemene ledenvergadering. De raad van bestuur kan dus een algemene ledenvergadering bijeen roepen bij het begin van het boekjaar, op die manier weet de raad van bestuur ook onmiddellijk aan welk kader zij zich moet houden in de loop van dat boek-jaar.

De Wet op de Verenigingen en Stichtingen bepaalt niet wat de begroting moet omvatten en hoe die moet opgemaakt worden. Minstens dient deze een getrouw beeld te geven van het verwachte beleid en de daarin voorziene uitgaven voor het komende boekjaar. Bij voorkeur wordt de be-groting opgesteld als een ontwerp van jaarrekening. Dit wordt ook aangeraden in het Verslag aan de Koning bij het K.B. van 26 juni 2003 betreffende de vereenvoudigde boekhouding van bepaalde verenigingen zonder winstoogmerk, stichtingen en internationale verenigingen zonder winstoogmerk.

Doorgaans beperkt men zich tot een raming van de toekomstige exploitatie-rekening : opbrengsten en kosten, dit is uiteraard een minimum. De raming van de afschrijvin-gen moet gekoppeld worden aan een investeringsbudget, de raming van de financiële kosten dient dan weer gekoppeld te worden aan een liquiditeitsprognose (timing van de inkomsten en uitgaven – cash in en cash out).

De begroting dient niet nagezien te worden door de commissaris, en deze dient daar ook geen verslag over op te maken. Dit is ook niet nodig, omdat de begroting enkel een beleidsverklaring is en een uiteenzetting in verband met de financiële grenzen waarin dit beleid moet worden uitge-voerd. Dit document geeft geen beter beeld van de financiële toestand van de VZW, in tegen-stelling tot de jaarrekening.

Bovendien moeten alle beslissingen betreffende toetreding, uittreding of uitsluiting van leden door toedoen van de Raad van Bestuur in dat register worden ingeschreven binnen 8 dagen nadat hij van die beslissing in kennis is gesteld.  (artikel 10 VZW-wet)

De verplichting tot neerlegging van een kopie van het register van leden op de Rechtbank van Koophandel werd afgeschaft bij wet van 6 mei 2009.

Middels deze wet werd wel een nieuwe verplichting ingevoerd, met name moeten de verenigingen, bij mondeling of schriftelijk verzoek, aan de overheden, de administraties en de diensten, met inbegrip van de parketten, de griffies en de leden van de hoven, de rechtbanken en alle rechtscolleges en de daartoe wettelijk gemachtigde ambtenaren, onverwijld toegang verlenen tot het register van de leden en deze instanties bovendien de afschriften of uittreksels uit dit register verstrekken welke zij nodig achten.

Vanaf die dag ontstaat er een afzonderlijke entiteit die verbintenissen kan aangaan en rechtshandelingen stellen.

Evenwel kunnen voorafgaandelijk ‘verbintenissen in naam van de VZW in oprichting’ worden aangegaan.

Verkrijgt de VZW vervolgens binnen de 2 jaar na het ontstaan van de betreffende verbintenis rechtspersoonlijkheid en wordt deze verbintenis binnen de 6 maanden na het verkrijgen van de rechtspersoonlijkheid overgenomen dan wordt deze verbintenis van bij haar ontstaan geacht door de VZW te zijn aangegaan.

Vaak wordt dan ook in de oprichtingsakte van een VZW in een afzonderlijke rubriek melding gedaan van deze over te nemen verbintenissen waarbij gepreciseerd wordt dat deze worden overgenomen door de VZW onder opschortende voorwaarde van het verkrijgen van de rechtspersoonlijkheid.

Gebeurt de overname niet in de oprichtingsakte zelf, dan zal de overname nadien (binnen de termijn van 6 maanden) nog moeten gebeuren door het bevoegd orgaan (hetzij de raad van bestuur, hetzij het orgaan van dagelijks bestuur, hetzij de algemene vergadering).  

Indien de VZW binnen de 2 jaar na het ontstaan van de verbintenis geen rechtspersoonlijkheid heeft verkregen en zij bovendien de betreffende verbintenis niet heeft overgenomen binnen de 6 maanden na het verkrijgen van de rechtspersoonlijkheid dan wachten de personen die de verbintenis namens de VZW in oprichting hebben aangegaan een wel heel onaangename verrassing: zijzelf zijn persoonlijk en hoofdelijk aansprakelijk voor deze verbintenis.

De artistieke prestaties die in aanmerking komen voor de kleine vergoedingsregeling voor kunstenaars, komen dus niet in aanmerking voor de vrijstelling voor vergoedingen voor vrijwilligers.

De administratie volgt in haar circulaire de stelling dat de vergoedingsregeling voor kunstenaars geen keuzestelsel is. Alle vergoedingen die een kunstenaar geniet in het kader van “het leveren van artistieke prestaties en/of het produceren van artistieke werken” vallen onder deze vergoedingsrege-ling. Zodra het grensbedrag dat per jaar is vastgesteld in de kleine vergoedingsregeling voor kunste-naars overschreden wordt, is het deel dat daarboven uitstijgt volgens de administratie een belastbaar inkomen (voor het aanslagjaar 2011 werd de grens vastgelegd op € 2.243,73).

Dit cumulverbod wordt onderbouwd door het standpunt dat de regeling inzake prestaties als vrijwilliger uitgaat van een hobby activiteit (dus buiten het kader van een beroepsactiviteit), terwijl de kleine vergoedingsregeling voor kunstenaars ervan uitgaat dat de uitvoerende artiest wel beroepsmatig actief is. Dit sluit ook aan bij sociaalrechterlijke regeling ter zake.

Ons inziens kunnen er zeker vragen gesteld worden bij dit cumulverbod, het onderscheid tussen artistieke prestaties en aparte prestaties als vrijwilliger, is niet steeds zo eenvoudig en eenduidig. Wij vrezen dan ook dat met deze circulaire het debat nog niet afgesloten is.

Oorspronkelijk werd voorzien dat er een “kunstenaarskaart” zou worden ingevoerd. Dit is echter nooit gebeurd, vandaar dat men soms vragen had over het al dan niet opmaken van een fiche 281.50 om de taxatie in de geheime commissielonen (aan 309 %) te vermijden.

Ondertussen mochten wij ondervinden dat het administratief standpunt meer en meer duidelijk wordt :

- de kunstenaar moet een verklaring op eer in tweevoud opstellen (één exemplaar voor de kunstenaar en één voor de opdrachtgever). De kunstenaar moet ook een lijst bijhouden waarin opgenomen wordt hoe vaak en bij wie de kunstenaar beroep doet op de kleine vergoedingsregeling.
- de kunstenaar mag niet meer dan 7 dagen na elkaar bij dezelfde opdrachtgever werken
- de kunstenaar mag ook niet meer dan 30 dagen per jaar een vergoeding ontvangen, het moet dus wel degelijk beperkt worden tot een “hobby”-activiteit
- de uitbetalende VZW voegt bij zijn aangifte in de rechtspersonenbelasting een lijst met namen, adressen en de bedragen die per genieter zijn uitbetaald.

Er moeten dus geen fiches 281.50 opgesteld worden voor deze kleine vergoeding voor artistieke prestaties.

De maximale bedragen die mogen gehanteerd worden voor het huidige jaar (aanslagjaar 2011 – inkomstenjaar 2010) zijn de volgende :

- vrijgesteld maximum bedrag per kalenderjaar : € 2.234,80
- maximumbedrag per dag per opdrachtgever : € 111,74

Bij de opmaak van deze verklaringen op eer kunnen wij U steeds begeleiden.

De kunstenaar mag op het ogenblik van het leveren van zijn artistieke prestaties niet door een arbeidsovereenkomst of aannemingsovereenkomst verbonden zijn met zijn opdrachtgever, tenzij men duidelijk kan aantonen dat deze prestaties verschillend zijn.